Darowizna a świadectwo energetyczne  – czy jest wymagane?

Przekazanie nieruchomości w formie darowizny to ważny krok, który – mimo że bezpłatny – wiąże się z konkretnymi obowiązkami prawnymi. Jednym z nich jest świadectwo energetyczne, dokument oceniający efektywność energetyczną budynku.

Czy trzeba je mieć również przy darowiźnie? Choć wiele osób kojarzy ten obowiązek głównie ze sprzedażą lub wynajmem, brak świadectwa może również opóźnić podpisanie aktu notarialnego. W tym artykule wyjaśniamy, kiedy certyfikat jest wymagany, dlaczego warto go posiadać i co może grozić za jego brak.

Czym jest świadectwo energetyczne i dlaczego ma znaczenie?

Świadectwo charakterystyki energetycznej to dokument, który określa, ile energii potrzebuje budynek do codziennego funkcjonowania – ogrzewania, wentylacji, przygotowania ciepłej wody, a w niektórych przypadkach także chłodzenia czy oświetlenia. Można je porównać do „etykiety energetycznej” nieruchomości, podobnej do tych, które znamy z urządzeń AGD – z tą różnicą, że dotyczy całego budynku lub jego części. Aby dowiedzieć się więcej na ten temat przeczytaj: Świadectwo energetyczne – korzyści dla właścicieli nieruchomości.

Dokument ten nie tylko informuje o zapotrzebowaniu na energię, ale również wskazuje klasę efektywności energetycznej. To cenna wskazówka dla każdego, kto chce świadomie zarządzać nieruchomością – zarówno pod względem kosztów utrzymania, jak i wpływu na środowisko.

Świadectwo jest ważne przez 10 lat, chyba że w międzyczasie zostaną przeprowadzone istotne modernizacje wpływające na charakterystykę energetyczną budynku – wtedy wymagane jest jego odświeżenie. Coraz częściej dokument ten pełni nie tylko funkcję informacyjną, ale także marketingową – potrafi realnie wpłynąć na decyzje potencjalnych nabywców, najemców, a także – jak się okazuje – obdarowanych.

Darowizna a obowiązek przekazania świadectwa – aktualny stan prawny

Choć darowizna nieruchomości nie wiąże się z klasyczną transakcją finansową, to pod względem formalnym traktowana jest na równi z innymi formami przeniesienia prawa własności. Oznacza to, że również przy darowiźnie obowiązują przepisy dotyczące świadectwa charakterystyki energetycznej.

Zgodnie z aktualnymi regulacjami prawnymi, przekazanie świadectwa energetycznego jest wymagane zarówno przy sprzedaży, jak i przy darowiźnie nieruchomości. Obowiązek ten spoczywa na darczyńcy i polega na udostępnieniu dokumentu osobie obdarowanej – najlepiej jeszcze przed podpisaniem aktu notarialnego. Brak świadectwa może skutkować odmową sporządzenia aktu przez notariusza lub, w niektórych przypadkach, nałożeniem kary finansowej.

Warto również dodać, że świadectwo nie jest wyłącznie wymogiem formalnym – pełni ważną funkcję informacyjną. Dzięki niemu osoba obdarowana ma szansę poznać realne koszty eksploatacyjne nieruchomości i jej stan techniczny pod kątem zużycia energii. To szczególnie istotne w czasach rosnących cen energii i większej świadomości ekologicznej.

Wpływ efektywności energetycznej na wartość darowanej nieruchomości

Efektywność energetyczna to nie tylko kwestia środowiskowa – to również realny czynnik wpływający na wartość rynkową nieruchomości. Choć w przypadku darowizny nie mówimy o typowej wycenie rynkowej, warto mieć świadomość, że parametry energetyczne budynku mogą przekładać się na jego postrzeganą atrakcyjność oraz przyszłe możliwości sprzedaży lub wynajmu.

Nieruchomości o wysokiej klasie energetycznej są pożądane, ponieważ generują niższe koszty eksploatacyjne – to dziś jeden z kluczowych atutów przy zakupie lub użytkowaniu domu czy mieszkania. Z kolei słaba efektywność energetyczna często oznacza konieczność kosztownych modernizacji, co może stanowić istotne obciążenie dla osoby, która otrzymała budynek w darowiźnie.

Dla wielu obdarowanych otrzymanie świadectwa energetycznego to pierwszy krok do zaplanowania inwestycji w poprawę standardu energetycznego. Może to być m.in. docieplenie ścian, wymiana źródeł ciepła na bardziej efektywne czy montaż odnawialnych źródeł energii. Aby dokładnie ocenić opłacalność takich modernizacji, warto wykonać audyt energetyczny – pozwala on oszacować zarówno koszty, jak i potencjalne oszczędności wynikające z planowanych prac. Audyt energetyczny to także narzędzie pomocne w podejmowaniu świadomych decyzji inwestycyjnych, które mają realny wpływ na przyszłą wartość nieruchomości – nawet jeśli obecnie nie planuje się jej sprzedaży.

Dlatego też, świadectwo energetyczne nie powinno być postrzegane jako dokument „na potrzeby urzędu”. To narzędzie, które realnie wspiera podejmowanie świadomych decyzji – zarówno tych związanych z użytkowaniem budynku, jak i jego przyszłością jako majątku rodzinnego.

 Jak uzyskać świadectwo energetyczne?

Uzyskanie świadectwa charakterystyki energetycznej to proces, który warto zrealizować z wyprzedzeniem – szczególnie jeśli planowana darowizna nieruchomości ma zostać sfinalizowana notarialnie. Cała procedura rozpoczyna się od kontaktu z uprawnionym audytorem energetycznym, który posiada stosowne kwalifikacje i jest wpisany do centralnego rejestru prowadzonego przez Ministerstwo Rozwoju i Technologii.

W praktyce, uzyskanie świadectwa składa się z kilku etapów:

  • Wizja lokalna – audytor dokonuje oględzin budynku lub lokalu, oceniając m.in. stan izolacji, system ogrzewania, wentylację, stolarkę okienną i inne elementy mające wpływ na zużycie energii.
  • Analiza dokumentacji technicznej – jeżeli właściciel nieruchomości dysponuje aktualnymi projektami budowlanymi, rzutami lub świadectwem z poprzednich lat, warto je przedstawić. Może to znacząco przyspieszyć i uprościć cały proces.
  • Opracowanie certyfikatu – na podstawie zgromadzonych danych tworzony jest dokument zawierający ocenę energetyczną nieruchomości wraz z przypisaną klasą energetyczną.

Cały proces – od zlecenia po dostarczenie gotowego świadectwa – może zająć od jednego do kilku dni roboczych, w zależności od skomplikowania budynku i dostępności danych. Koszt usługi uzależniony jest od wielkości i typu nieruchomości, jednak zazwyczaj mieści się w rozsądnych granicach i stanowi niewielki wydatek w kontekście całej procedury przekazania majątku.

 Co warto zapamiętać o świadectwie energetycznym przy darowiźnie?

Świadectwo charakterystyki energetycznej jest obowiązkowym dokumentem nie tylko przy sprzedaży czy wynajmie nieruchomości, lecz także przy jej darowiźnie. Darczyńca musi przekazać świadectwo obdarowanemu przed podpisaniem aktu notarialnego, co zapewnia zgodność z przepisami i ułatwia przeprowadzenie formalności. Posiadanie certyfikatu pozwala poznać rzeczywiste koszty eksploatacji budynku i jego efektywność energetyczną, co ma duże znaczenie zarówno dla budżetu, jak i dla planów przyszłych modernizacji. Brak świadectwa może spowodować opóźnienia w finalizacji darowizny oraz nałożenie kar finansowych. Dlatego warto zadbać o ten dokument odpowiednio wcześnie, by przekazanie nieruchomości przebiegło bezproblemowo i świadomie.

Jeżeli szukasz rzetelnej firmy, która wykona świadectwo energetyczne, zadzwoń do EnergiaCert– zaufało nam już wielu klientów. Zapewniamy profesjonalne podejście, konkurencyjne ceny oraz szybki czas realizacji.

Sylwester Soboń

Od lat zajmuje się wykonywaniem profesjonalnych audytów energetycznych, oraz wszelkiego rodzaju świadczeń energetycznych.